De Volksvertegenwoordiger van Wallonië

De taal- en gemeenschapskwestie wordt één van de belangrijkste factoren in de Belgische binnenlandse politiek.
Jules Destrée verdedigt Wallonië in de Kamer en tekent verschillende persartikels waarin hij gedachten verduidelijkt. Deze worden precies gedefineerd in zijn voordracht voor de " Jeune Barreau " (Jonge Balie) van Antwerpen, met als titel " Une idée qui meurt : la patrie " (1906).
In 1912 schrijft Jules Destrée de befaamde "Lettre au Roi", over de splitsing van Wallonië en Vlaanderen. Hij denkt dat de eendracht van twee onafhankelijke en vrije volkeren beter is dan een opgelegde eenheid.

In hetzelfde jaar 1912 wordt op 20 oktober de Waalse Volksvertegenwoordiging (L' " Assemblée wallonne ") gesticht, waarvan Jules Destrée eerst voorzitter wordt en vervolgens algemeen secretaris. Het is het eerste orgaan voor de studie en verdediging van de Waalse belangen en vertegenwoordigt een pluralistische entiteit, een Waals Parlement (" Parlement wallon ") met vertegenwoordigers van verschillende delen van Wallonië en Brussel.

In 1923 publiceert hij bij Plon " Wallons et Flamands. La querelle linguistique en Belgique ".

In 1929 onderhandelt Jules Destrée met de Vlaamse regionalist Kamiel Huysmans een voorstel van politieke verstandhouding tussen de twee gemeenschappen. Ze komen tot het " Compromis des Belges ".

Jules Destréeis tegelijk opwekker van het Waalse bewustzijn, separatist, autonomist en blijft een onvergankelijke Waal tot zijn dood. Dank zij de vele volgelingen zal het denken van deze " éveilleur de la conscience wallonne " nog lang daarna blijven leven.